ΠροτεινόμεναΘέματακαιΑνάθεσηΔιπλωματικώνΕργασιών
Σκωρίες: Αρχαιοϋλικά και Τεχνολογική κληρονομιά
Οι μεταλλουργικές σκωρίες είναι στερεά  τεχνολογικά κατάλοιπα φυσικοχημικών και χημικών πυροδιεργασιών που εφαρμόζονται για την  απόσπαση μετάλλων από αντίστοιχα μεταλλεύματα. Δεν πρέπει να συγχέονται με τις ‘σκουριές’ της καθομιλουμένης, καθώς οι τελευταίες είναι προϊόντα συμπτωματικής βραδείας επιφανειακής οξειδώσεως (υπό συνθήκες περιβάλλοντος) διαφόρων μετάλλων, κυρίως σιδήρου.
Στον Ελλαδικό χώρο οι μεταλλουργικές σκωρίες είναι γνωστές από την προϊστορική, ήδη, αρχαιότητα, σε περιοχές όπου γινόταν επιτόπια παραγωγή μετάλλων. Ως ευρήματα σε ανασκαφές  οι σκωρίες αποτελούν πολύτιμο υλικό, επειδή η αναλυτική μελέτη τους μπορεί να προσφέρει απαντήσεις σε πλήθος σημαντικών τεχνολογικών και αρχαιολογικών ερωτημάτων όπως τα ακόλουθα: α) Ποιο ήταν το μέταλλο το οποίο επιθυμούσαν να αποκτήσουν οι αρχαίοι τεχνίτες; β) Με ποια από τις γνωστές σχετικές αρχαίες τεχνικές καταγίνονταν και γιατί; γ) Πόσο επιτυχημένες ήταν οι δραστηριότητές τους σε σύγκριση με αντίστοιχες άλλων περιοχών; δ) Χρησιμοποιούσαν συλλιπάσματα κατά την εκκαμίνευση; Ποια και γιατί; ε) Τα παραγόμενα μέταλλα χρησιμοποιούνταν επιτοπίως ή εξάγονταν σε άλλες περιοχές; στ) Τα διαφορετικά μεταλλικά συστατικά που χρησιμοποιούνταν για τη δημιουργία κραμάτων (π.χ. προσθήκη κασσιτέρου και ίσως μολύβδου  -εν θερμώ- σε χαλκό  για την παραγωγή κρατερώματος, δηλ. μπρούντζου) ήταν εντόπια ή μέρος από αυτά εισάγονταν, και από πού;
Τέτοιες μελέτες αποτελούν, όπως είναι ευνόητο, αντικείμενο έρευνας που αναλαμβάνουν θετικοί επιστήμονες, ωστόσο συνδυάζονται αρμονικά, και μπορούν να απαντήσουν, σε σημαντικά αρχαιολογικά ερωτήματα, μερικά από τα οποία δεν έχουν μέχρι σήμερα πλήρως -ή και καθόλου- απαντηθεί.
Η προτεινόμενη μελέτη των ανωτέρω αρχαιοϋλικών, κατά προτίμηση προϊστορικών, ως συνεργασία της Σχολής Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ με το Εργαστήριο Αρχαιομετρίας του Ινστιτούτου Νανοεπιστήμης και Νανοτεχνολογίας (ΙΝΝ) στο ΕΚΕΦΕ ‘Δημόκριτος’, αναμένεται να συνεισφέρει στη διευκρίνιση μερικών από τα προαναφερόμενα σημαντικά ζητήματα, τα οποία σχετίζονται με την Τεχνολογική Κληρονομιά της Χώρας.          
Επιβλέπων μέλος ΔΕΠ: Κωνσταντίνος Μπέλτσιος

Τομέας: Επιστήμης και Τεχνικής των Υλικών

Σχετικό Μάθημα : Επιστήμη και Τεχνική των Υλικών

Περίοδος Ανάθεσης: Φεβρουαρίου Ακ. Έτους 2025-2026