Ο Ιωάννης Μαραγκόζης του Κωνσταντίνου (Ι.Κ.Μ.) γεννήθηκε στην Αθήνα το 1929. Σπούδασε στη Σχολή Χημικών Μηχανικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου από το 1947 έως το 1952.

Αφού υπηρέτησε τη στρατιωτική του θητεία, μετέβη στον Καναδά, όπου πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο. Έλαβε το πτυχίο M.A.Sc. το 1956 και το διδακτορικό δίπλωμα Ph.D. το 1961.

Από το 1961 έως το 1969 εργάστηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής:

• Αρχικά ως Staff Engineer R&D Linde Division, Union Carbide Corporation, στην Tonawanda της Νέας Υόρκης, από το 1961 έως το 1964.
• Στη συνέχεια ως επιστημονικός συνεργάτης στο Υπουργείο Συντονισμού, στην Pilot Team του OECD για θέματα Έρευνας και Τεχνολογίας, από το 1964 έως το 1966.
• Τέλος, ως Associate Professor στο Πανεπιστήμιο USL, στη Lafayette της Louisiana, από το 1966 έως το 1969.

Το 1969 επέστρεψε στην Ελλάδα, όπου εκλέχθηκε Έκτακτος επί θητεία Καθηγητής στην Ανωτάτη Σχολή Χημικών Μηχανικών του ΕΜΠ, στην τότε Έδρα Τεχνικής Χημικών Δράσεων. Το 1972 εκλέχθηκε Μόνιμος Έκτακτος Καθηγητής και το 1974 Τακτικός Καθηγητής στην ίδια Έδρα.

Το 1982, με την εφαρμογή του Ν. 1268, εντάχθηκε ως Καθηγητής στο Τμήμα Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ, όπως μετονομάστηκε η Ανωτάτη Σχολή Χημικών Μηχανικών.

Κατά το διάστημα 1983–1984 μετέβη με εκπαιδευτική άδεια στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο, στον Καναδά, όπου εργάστηκε ως Επισκέπτης Καθηγητής.

Το 1984 συνταξιοδοτήθηκε, κάνοντας χρήση των διατάξεων της εθελούσιας εξόδου που προέβλεπε ο Ν. 1268/82, έχοντας συνολικά δεκαπέντε χρόνια υπηρεσίας στο ΕΜΠ στις διάφορες βαθμίδες του Καθηγητή.

Κατά το διάστημα 1984–1994 εργάστηκε ως Καθηγητής Χημικής Μηχανικής στο Ryerson Polytechnic University, από όπου συνταξιοδοτήθηκε λόγω συμπλήρωσης του ορίου ηλικίας των 65 ετών.

Το 2001 του απονεμήθηκε ο τίτλος του Ομότιμου Καθηγητή (Emeritus Professor) από το Ryerson Polytechnic University και το 2004 ο ίδιος τίτλος από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο.

Από το 1994 μέχρι το τέλος της ζωής του ασχολήθηκε συστηματικά με τη μελέτη της Ελληνικής και Μεσογειακής Προϊστορίας και συνέγραψε δοκίμια που αναφέρονται σε εθνογραφικά θέματα προϊστορικού περιεχομένου για διάφορες περιοχές της Ανατολικής Μεσογείου, περιλαμβανομένων της Ελλάδας, της Μικράς Ασίας, της Συροπαλαιστίνης, του Αιγαίου, της Βαλκανικής και της Μαύρης Θάλασσας.

Η συμβολή του Ι.Κ. Μαραγκόζη στη διαμόρφωση της σύγχρονης φυσιογνωμίας της Σχολής υπήρξε ουσιαστική και καθοριστική. Συνέβαλε στην εισαγωγή των σύγχρονων μαθημάτων Χημικής Μηχανικής, με την ένταξη στο Πρόγραμμα Σπουδών, την οργάνωση και τη διδασκαλία, για πρώτη φορά, της Τεχνικής Χημικών Διεργασιών, η οποία αργότερα διαχωρίστηκε στα αυτοτελή μαθήματα Τεχνικής Χημικών Διεργασιών και Σχεδιασμού Αντιδραστήρων, καθώς και της Βιοχημικής Μηχανικής.

Τα συγγράμματά του στην περιοχή των Χημικών Διεργασιών ήταν από τα πρώτα της ελληνικής επιστημονικής βιβλιογραφίας:

• Σημειώσεις Μαθημάτων Τεχνικής Χημικών Δράσεων: Μέρος Α΄ – Βασικαί Αρχαί (1969), Μέρος Β΄ – Δυναμική και Έλεγχος Χημικών Δράσεων (1970), Μέρος Γ΄ – Μελέτη Χημικών Αντιδραστήρων – Εμβάθυνσις (1971).
• Τεχνική Χημικών Διεργασιών, Β΄ έκδοση (1975) και Γ΄ έκδοση (1982).
• Τεχνική Βιοχημικών Διεργασιών (1977), μαζί με τον Χ.Κ. Θωμόπουλο, τότε Επιμελητή και μετέπειτα Καθηγητή της Σχολής.

Ο Ι.Κ. Μαραγκόζης ίδρυσε το Εργαστήριο Τεχνικής Χημικών Διεργασιών, με τη μετονομασία του Εργαστηρίου Ζυμοτεχνίας. Οργάνωσε την εξάσκηση όλων των φοιτητών της Σχολής σε εργαστηριακές διατάξεις «made in NTUA», τόσο εργαστηριακής όσο και ημιβιομηχανικής κλίμακας.

Οι διατάξεις αυτές συνδύαζαν την επινόηση, τη σύνθεση των επιμέρους στοιχείων μιας χημικής διεργασίας, τον εκπαιδευτικό χαρακτήρα και ταυτόχρονα την ερευνητική διάσταση, με ισχυρά στοιχεία καινοτομίας.

Ενδεικτικά αναφέρονται η αποθείωση μαζούτ, η καταλυτική μετατροπή καυσαερίων αυτοκινήτου και η αποθήκευση ηλιακής ενέργειας μέσω φωτοχημικών αντιδράσεων.

Υπό την επίβλεψή του ολοκληρώθηκαν τρεις διδακτορικές διατριβές και μεγάλος αριθμός διπλωματικών εργασιών. Πολλοί από τους μαθητές του διδάσκουν και διακρίνονται σήμερα στο ΕΜΠ και στο εξωτερικό, ακολουθώντας τις αρχές που εκείνος εισήγαγε στη Σχολή και δίδαξε.

Το έργο του υπήρξε πολυσχιδές. Εκτός από την εκπαίδευση και την έρευνα, ασχολήθηκε ενεργά με τη διοίκηση της Σχολής. Κατά τη θητεία του ως Κοσμήτορα προωθήθηκαν οι κατασκευές των εργαστηριακών εγκαταστάσεων της Σχολής στην Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου.

Για τις ανάγκες των κατασκευών επισκέφθηκε και μελέτησε, ως επικεφαλής πολυμελούς κλιμακίου του Γραφείου Πολυτεχνειούπολης, δεκάδα νεόκτιστων πανεπιστημιακών Σχολών Χημικών Μηχανικών στη Γερμανία, την Ολλανδία, την Ελβετία και την Αγγλία.

Το Ημιβιομηχανικό Εργαστήριο κατασκευάστηκε σύμφωνα με τα σχέδια που επέβλεψε. Εκείνος, όμως, δεν πρόλαβε να δει «τις γερανογέφυρες να πηγαινοέρχονται», όπως τις είχε φανταστεί.

Ο Ι.Κ. Μαραγκόζης έφυγε από τη ζωή τον Οκτώβριο του 2014. Οι άμεσοι συνεργάτες του, αλλά και όλοι όσοι από την Πολυτεχνειακή Κοινότητα είχαν την τύχη να τον γνωρίσουν και να μάθουν από αυτόν, θα τον θυμούνται με βαθιά εκτίμηση, σεβασμό και πολλή αγάπη.

Τα μέλη του Εργαστηρίου Τεχνικής Χημικών Διεργασιών ΕΜΠ

Εις Μνήμην